Fashion ERP consignatie: zo beheert u voorraad bij partners

Artikel samenvatting

Hoe regelt u consignatie in een fashion ERP?

Direct antwoord: U houdt consignatievoorraad apart op een eigen locatie per partner, zodat uw ERP systeem altijd weet waar elk stuk ligt en van wie het is. U factureert pas wanneer de partner het artikel aan de eindklant heeft verkocht, op basis van een sell-out rapport of kassadata. In Microsoft Dynamics 365 Business Central bouwt u dit op met locaties, transferorders, verkoopdocumenten en artikelvarianten voor maat en kleur.

  • Eén locatie per consignatiepartner, of per filiaal van die partner, is de basis van elke betrouwbare telling.
  • Zonder vaste afrekencyclus groeit het verschil tussen het partnerrapport en uw ERP elke periode verder.
  • Registreer per maat en kleur. Anders wordt de retourafrekening aan het einde van het seizoen giswerk.
  • Btw en eigendomsoverdracht: stem het facturatiemoment af met uw accountant, zeker bij consignatie over de grens.

Uw ERP systeem zegt dat er bij een shop-in-shop partner nog achttien stuks van een winterjas hangen. De partner telt er veertien. Het laatste sell-out rapport meldt drie verkopen, dus er is minstens één jas waarvan niemand weet of hij verkocht, teruggestuurd of nooit aangekomen is.

Dit verschil is precies waar fashion ERP consignatie om draait. Het principe is eenvoudig: uw ERP volgt het eigendom, niet de plek. Consignatievoorraad staat op een aparte locatie per partner en blijft uw voorraad tot de eindklant afrekent. Pas dan maakt u een verkoop en factuur aan, op basis van sell-out gegevens per artikel, maat en kleur. Retouren gaan terug als verplaatsing, niet als creditnota.

Consignatie oogt licht omdat er bij levering geen factuur is. Juist daardoor glipt het makkelijk buiten de administratie. Deze tekst gaat over de operationele en financiële inrichting van consignatie (de bredere vraag welk pakket bij uw modebedrijf past, behandelen we in onze gids over een fashion ERP kiezen voor modebedrijven).

Hoe werkt consignatie in een fashion ERP?

Consignatie betekent dat goederen fysiek bij een ander liggen terwijl het eigendom bij u blijft. In fashion komt dat in twee richtingen voor, en een ERP moet beide kunnen volgen.

De uitgaande variant kent u waarschijnlijk het best. Een merk plaatst collectie in een warenhuis, een concessie of een shop-in-shop bij een retailer. De partner verkoopt, rapporteert en betaalt achteraf, meestal met een commissie of marge die vooraf is afgesproken. De inkomende variant werkt omgekeerd: u bent zelf retailer en neemt artikelen van een leverancier in consignatie, zonder ze eerst in te kopen.

Denk aan een boek dat u uitleent. Het staat bij een vriend in de kast, maar op uw eigen lijst blijft het gewoon van u, en als het nooit terugkomt, wilt u dat weten voordat u het opnieuw koopt. Een fashion ERP doet hetzelfde: levering is een verplaatsing, verkoop is het moment van facturatie, en een retour is een verplaatsing terug naar uw eigen magazijn.

Voor groothandels met een gemengd model (een deel van de partners koopt vast in, een ander deel werkt op consignatie) komt daar een extra laag bij, want dezelfde stijl kan bij de ene klant verkocht zijn en bij de andere nog op uw balans staan. In ERP voor de modegroothandel leest u welke functies daar verder bij komen kijken. Wie dat onderscheid niet scherp maakt, rapporteert omzet die er nog niet is.

Medewerker scant maat- en kleurlabels van kleding op een consignatielocatie

Consignatievoorraad en eigen voorraad gescheiden houden

Kies voor elke consignatiepartner een eigen voorraadlocatie in uw ERP. Dat klinkt als administratieve overkill wanneer u drie partners hebt. Het is het niet.

Een verzamellocatie met de naam “consignatie” lijkt efficiënter, maar zodra twee partners hetzelfde artikel verkopen, kunt u niet meer zien waar het tekort zit. Met een locatie per partner ziet u per adres wat er hangt, wat er verkocht is en wat er terug moet. Heeft een partner meerdere winkels en rekent hij per winkel af, maak dan per filiaal een locatie aan.

Ons advies: laat die keuze volgen uit hoe de partner rapporteert. Levert een warenhuis alleen totalen voor al zijn vestigingen aan, dan koopt u met locaties per filiaal vooral extra telwerk zonder betere afrekening. In dat geval is één locatie per partner eerlijker.

Bij uitgaande consignatie blijft de voorraad op uw balans staan, dus de locatie bij de partner telt gewoon mee in uw voorraadwaarde. Bij inkomende consignatie ligt dat anders: de goederen zijn niet van u, terwijl ze wel in uw winkel hangen en via uw kassa verkocht worden. Hoe u die stukken registreert (bijvoorbeeld zonder waardering, of met een inkoopfactuur die pas bij verkoop ontstaat) vraagt een bewuste keuze die u samen met uw accountant maakt. Dit is algemene informatie en geen boekhoudkundig of fiscaal advies.

Kijk ook naar de lijst die de partner aan het einde van een telling naar u mailt. Komt die als pdf binnen en typt iemand de aantallen over, dan zit de zwakke plek niet in uw locatiestructuur maar in de overdracht.

Kan Microsoft Dynamics 365 Business Central consignatie ondersteunen?

Ja, maar reken niet op één knop met het label consignatie. In Microsoft Dynamics 365 Business Central bouwt u consignatie op uit standaard bouwstenen: locaties voor de voorraad bij partners, transferorders om goederen te verplaatsen, verkoop- en inkoopdocumenten voor de afrekening en artikelvarianten voor maat en kleur. Voor fashion komen daar vaak branchespecifieke uitbreidingen en integraties bij. Wat Business Central voor middelgrote bedrijven in het algemeen kan, bespreken we in ons artikel over Microsoft Dynamics 365 Business Central voor kmo’s.

De vraag is dus vooral welke aanpak bij uw partners past. De tabel zet de gangbare varianten naast elkaar.

Aanpak Hoe het werkt Past bij Waar u op moet letten
Locatie per partner met transferorders Levering is een verplaatsing naar de partnerlocatie, verkoop volgt op basis van sell-out Merken met meerdere vaste consignatiepartners Vraagt discipline: elke zending en elke retour moet als verplaatsing geboekt worden
Koppeling met het kassasysteem van de partner Sell-out data komt automatisch binnen en wordt verwerkt als verkoop vanaf de partnerlocatie Grote partners en warenhuizen met veel transacties Afspraken over dataformaat, frequentie en wie verschillen oplost
Verkoop bij levering met retourrecht Factuur bij levering, creditnota bij retour Partners die eigenlijk inkopen met een retourregeling Dit is geen echte consignatie: eigendom gaat over en uw omzet ligt te vroeg
Spreadsheet naast het ERP Consignatievoorraad wordt buiten het systeem bijgehouden Een tijdelijke proef met één partner Geen realtime inzicht, en de spreadsheet wordt sneller permanent dan u lief is

De eerste twee aanpakken horen bij elkaar: de locatiestructuur is het fundament, de koppeling is de versnelling voor partners met volume. De derde variant is legitiem, zolang u hem niet in uw rapportage consignatie noemt.

Van sell-out tot factuur: consignatieverkopen afrekenen

De afrekening is het moment waarop consignatie geld wordt, en ook het moment waarop de meeste verschillen zichtbaar worden. Een vaste cyclus voorkomt dat u elk kwartaal met een stapel losse e-mails zit.

  1. Leg de afrekenperiode vast in de overeenkomst met de partner, bijvoorbeeld maandelijks of per twee weken, met een vaste aanleverdag.
  2. Vraag sell-out per artikel, maat en kleur. Een totaalbedrag volstaat niet.
  3. Controleer de verkopen tegen de verwachte voorraad. Dit is de stap die het vaakst wordt overgeslagen, en de duurste om te missen. Vergelijk wat de partner meldt met wat uw ERP op die locatie verwacht na de laatste leveringen en retouren. Verschillen zet u niet stilletjes recht: u registreert ze apart, met een reden (gestolen, beschadigd, verkeerd gescand, nog onderweg), zodat u na een seizoen kunt zien bij welke partner het patroon terugkomt.
  4. Boek de verkoop vanaf de partnerlocatie, zodat de voorraad daar daalt op het moment van verkoop aan de eindklant.
  5. Factureer volgens de afspraak, met de commissie of de afgesproken inkoopprijs.

Het btw-moment verdient een eigen kanttekening. Bij binnenlandse consignatie ligt het vaak voor de hand dat de levering ontstaat bij verkoop door de partner, maar grensoverschrijdende consignatie (een Belgisch merk met een concessie in Nederland of Frankrijk, bijvoorbeeld) kent eigen btw-regels. Laat uw accountant meekijken voordat u de factuurflow vastlegt.

Een overzicht in Power BI met omzet, voorraad en verschillen per partner helpt uw controller om in een paar minuten te zien welke afrekening afwijkt. Begin klein: twee partners, één volledige cyclus, en pas dan uitrollen.

Maat- en kleurartikelen per consignatielocatie

Een stijl in vijf kleuren en zeven maten is geen artikel. Het zijn vijfendertig artikelen die toevallig dezelfde naam delen.

Voor consignatie maakt dat alles uit. Verkoopt een partner vooral M en L in zwart, dan blijven de XS en XXL in camel achter, en die moeten aan het einde van het seizoen terug. Registreert u alleen op stijlniveau, dan weet u wel dat er twaalf stuks hangen maar niet welke. Vergelijk het met een garderobe waar alle jassen hetzelfde bonnetje krijgen: aan het einde van de avond gaat iedereen met een jas naar huis, alleen niet altijd met de eigen.

In Business Central worden maten en kleuren vaak als artikelvarianten vastgelegd. Voor fashionbedrijven ontwikkelde TCOG itSuitsFashion 365 als branche-oplossing bovenop Business Central, gericht op de manier waarop modebedrijven met collecties, seizoenen en varianten werken. Hoe u voorraad per maat over winkels en kanalen verdeelt, werken we uit in de gids over voorraadallocatie per maat, winkel en kanaal, en die logica geldt ook voor consignatielocaties.

Een praktische regel: bepaal per partner een minimale maatreeks die altijd aanwezig moet zijn. Daalt de voorraad op een locatie onder die reeks, dan wordt dat een aanvulvoorstel in plaats van een verrassing bij het volgende winkelbezoek van uw accountmanager. Voor partners met kleine vloeroppervlakken werkt een smallere reeks vaak beter (een volledige maatreeks die niet aan de stang past, verkoopt ook niet).

Retouren, tellingen en het einde van het seizoen

Retouren zijn bij consignatie geen uitzondering. Ze horen bij het model, want alles wat niet verkoopt, komt ooit terug.

Boek een retour daarom als verplaatsing van de partnerlocatie naar uw eigen magazijn, met een reden en een staat (verkoopbaar, beschadigd, ontbrekend label). Wie retouren als creditnota verwerkt, haalt omzet en voorraad door elkaar en maakt van de seizoensafsluiting een reconstructie.

Plan ook vaste tellingen bij de partner, los van de afrekening. Een telling met een handscanner in de stockruimte van een shop-in-shop, waarbij de resultaten rechtstreeks in uw ERP landen, is betrouwbaarder dan een getypte lijst die drie dagen later binnenkomt. Hoe vaak u telt, hangt af van het volume en het verschilpatroon: een partner met nauwelijks afwijkingen hoeft niet elke maand bezocht te worden.

Het seizoenseinde is het moment van de waarheid. Spreek vooraf af tot wanneer de partner mag verkopen, wanneer de retourzending vertrekt en wie de transportkosten draagt. Zonder die datum blijft oude collectie maandenlang op uw balans staan op een locatie waar niemand meer naar kijkt.

Fouten die fashion ERP consignatie duur maken

De zwaarste fout is consignatie boeken als verkoop bij levering. Het voelt overzichtelijk, want er is meteen een factuur. Maar uw omzet staat te vroeg in de boeken, uw marge per partner klopt niet, en bij een grote retour aan het einde van het seizoen schrikt uw CFO van een creditnota die het resultaat van een hele maand onderuit haalt. Uw voorraadpositie is ondertussen ook fout, want stukken die nog bij de partner hangen, staan nergens als beschikbare voorraad. Zet consignatie dus vanaf het begin op als verplaatsing, ook al lijkt dat in de eerste weken meer werk.

Andere fouten zijn kleiner, maar komen vaker voor.

  • Alle partners op één locatie zetten.
  • Sell-out op stijlniveau accepteren omdat de partner “het systeem niet anders kan”, terwijl de retourafrekening wel per maat gebeurt.
  • Verschillen bij elke afrekening rechtzetten zonder reden te registreren, waardoor diefstal of scanfouten bij één partner onzichtbaar blijven.
  • Geen einddatum voor het seizoen in de overeenkomst.

Over die laatste wordt zelden gesproken, tot de wintercollectie in april nog bij drie partners hangt.

Waar TCOG het verschil maakt bij consignatie in Business Central

Consignatie is bij uitstek een onderwerp waarbij software en procesafspraken samen moeten kloppen. Een goed ingerichte locatiestructuur helpt weinig als de overeenkomst met de partner geen aanleverdag noemt. TCOG start daarom met een blueprint en een fit/gap-analyse: welke partners werken op consignatie, hoe rapporteren ze, hoe wordt afgerekend, en wat moet uw ERP daarvoor kunnen. Pas daarna wordt Business Central ingericht, met de configuratie die bij uw model hoort. Hoe zo’n traject verloopt, ziet u in de beschrijving van de implementatieaanpak voor Business Central, van analyse tot livegang.

TCOG is Microsoft Solutions Partner voor Business Applications en LS Retail Diamond Partner, en werkt met meer dan 90 branche-experts voor Fashion, Retail, Hospitality en Industry. Voor modebedrijven combineert TCOG Microsoft Dynamics 365 Business Central met itSuitsFashion 365, en voor eigen winkels kan LS Central voor retail de kassakant afdekken. Integraties met kassasystemen van partners, webshops en logistieke dienstverleners horen bij de dienstverlening, net als scanoplossingen zoals TCOG Cloud Scanning en Power BI voor rapportage per partner.

Wat wij belangrijk vinden: consignatie verandert met uw partnerportfolio mee. Een nieuwe concessie in een warenhuis vraagt andere afspraken dan een kleine shop-in-shop. Met een Continuous Improvement SLA blijft de inrichting na livegang meegroeien, in plaats van vast te roesten op de situatie van het eerste jaar.

Veelgestelde vragen over fashion ERP consignatie

Wat is het verschil tussen consignatie en verkoop met retourrecht?

Bij consignatie blijft u eigenaar tot de eindklant koopt, bij verkoop met retourrecht gaat het eigendom over bij levering. In het eerste geval factureert u pas na sell-out, in het tweede factureert u meteen en crediteert u bij retour. Voor uw omzet, marge en voorraadwaarde maakt dat een groot verschil.

Moet ik voor elke consignatiepartner een aparte locatie aanmaken?

In de meeste gevallen wel. Een locatie per partner maakt verschillen traceerbaar en retouren controleerbaar. Rekent een partner per filiaal af, dan is een locatie per filiaal zinvoller.

Kan Microsoft Dynamics 365 Business Central consignatievoorraad bij partners volgen?

Ja. Business Central volgt voorraad per locatie, en met transferorders verplaatst u goederen naar en van partnerlocaties. De afrekening verloopt via verkoopdocumenten op basis van sell-out. Voor fashion worden maat en kleur meestal als varianten of via een branche-oplossing vastgelegd.

Hoe vaak rekent u best af met consignatiepartners?

Maandelijks is een gangbare keuze, maar het hangt af van volume en vertrouwen. Bij partners met veel transacties of terugkerende verschillen werkt een kortere cyclus beter, omdat verschillen dan sneller opvallen en makkelijker te verklaren zijn.

Wanneer is btw verschuldigd bij consignatie?

Dat hangt af van de situatie, en vooral van de vraag of de goederen binnen België blijven of naar een ander land gaan. Grensoverschrijdende consignatie kent eigen btw-regels. Dit is algemene informatie en geen fiscaal advies: laat het facturatiemoment beoordelen door uw accountant of fiscalist.

Wat doet u met verschillen tussen het sell-out rapport en uw ERP?

Registreer ze apart met een reden, in plaats van de voorraad simpelweg aan te passen. Zo ziet u na een seizoen of verschillen bij één partner, één productgroep of één type fout geconcentreerd zijn, en kunt u daar gericht afspraken over maken.

Wat betekent dit voor uw organisatie?

Consignatie wordt beheersbaar zodra uw ERP het eigendom volgt in plaats van de factuur: een locatie per partner, verkoop pas bij sell-out en registratie per maat en kleur. Een zinvolle eerste stap is een overzicht van al uw consignatiepartners met hun huidige rapportage- en afrekenafspraken, want daar ziet u meteen waar de verschillen ontstaan en welke inrichting in Business Central daarbij past.

Altijd op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen en trends van IT oplossingen?